Transformacja sektora transportu w UE stoi przed wyzwaniami związanymi z wysoką emisyjnością transportu drogowego i znaczną zależnością od importowanych paliw kopalnych oraz surowców do produkcji baterii. Jednocześnie istnieją możliwości związane z dekarbonizacją sektora energetycznego, rozwojem elektromobilności, polityką cenową dotyczącą emisji oraz wdrażaniem polityk promujących czysty transport, które mogą przyczynić się do zmniejszenia emisji, zależności od importu i kosztów związanych z paliwami kopalnymi.
Główne wyzwania dla transformacji sektora transportu w UE obejmują:
• wysoki udział transportu drogowego w emisjach gazów cieplarnianych – odpowiadał za 73 proc. unijnych emisji gazów cieplarnianych w 2024 r.,
• Europa jest również silnie uzależniona od przetwarzania materiałów za granicą, w tym metali do baterii,
• wysokie koszty importu ropy naftowej – rocznie z gospodarki unijnej wypływa 250 miliardów euro na import ropy naftowej. Od 2011 r. import ropy naftowej kosztował już 4 biliony euro.
Główne możliwości dla transformacji sektora transportu w UE obejmują:
• strukturalny spadek emisji CO2 z transportu,
• wzrost wykorzystania odnawialnych źródeł energii oraz elektryfikacji. W 2024 r. 70 proc. energii elektrycznej w UE pochodziło ze źródeł bezemisyjnych,
• potencjał unijnego systemu handlu emisjami (ETS) do finansowania transformacji – rewolucja w zakresie cen uprawnień do emisji w UE może pomóc sfinansować transformację. Zakłada się, że cena uprawnień ETS obejmujących lotnictwo i żeglugę wyniesie 80 euro w 2025 r. i wzrośnie do 129 euro w 2030 r. System ETS zostanie wkrótce rozszerzony na transport drogowy (ETS2),
• redukcja importu paliw dzięki polityce czystego transportu,
• uniknięcie znacznych emisji dzięki polityce czystego transportu – do 2030 r. przełoży się na oszczędności rzędu 21 miliardów euro rocznie,
• sprzedaż samochodów z silnikami spalinowymi w UE osiągnęła swój szczyt w 2019 r.,
• mniejsze zużycie materiałów w całym cyklu życia pojazdów elektrycznych w porównaniu z pojazdem z silnikiem spalinowym w całym okresie jego eksploatacji,
• pokrycie większej części sektora transportu unijnym systemem handlu emisjami (ETS) – System ETS obejmie wkrótce transport drogowy, a już teraz obejmuje lotnictwo i żeglugę.
Najważniejsze wnioski
Multimedia
