Raport z rynku CO₂

1. Ceny EUA: gwałtowny wzrost i szybki spadek

W czerwcu 2025 r. ceny EUA wzrosły z około 70 do 75 EUR, osiągając najwyższy poziom od czterech miesięcy, po czym spadły do 68 EUR. To odwrócenie typowego trendu: w ostatnich latach ceny w czerwcu rosły średnio o 4,5%, tymczasem w czerwcu 2025 r. spadły o 2%.

Czynniki wzrostu:

• wysokie ceny rozliczenia aukcji,

• problemy techniczne we francuskich elektrowniach jądrowych (m.in. korozja reaktorów),

• spekulacje dotyczące integracji systemów EU ETS i UK ETS,

• aktywność funduszy hedgingowych.

Czynniki spadku:

• realizacja zysków przez inwestorów,

• napięcia geopolityczne (udział USA w konflikcie na Bliskim Wschodzie, zapowiedź ceł na towary z UE),

• wygasanie kontraktów opcyjnych.

Średnia ważona cena EUA w czerwcu wyniosła 71,88 EUR, a współczynnik zmienności sięgnął 2,40%.

2. Aukcje EUA – silny popyt, rekordowe wpływy

Na rynku pierwotnym odbyło się 18 aukcji EUA, podczas których sprzedano łącznie 49,5 mln uprawnień po średniej cenie 72,08 EUR. Polski udział w aukcjach wyniósł 4,15 mln jednostek, co przyniosło 301 mln EUR dochodu.

Popyt na aukcjach:

• Średni współczynnik cover ratio dla wszystkich aukcji: 1,53.

• Dla polskich aukcji: 1,64, przy średnio 26 uczestnikach.

3. Legislacja unijna – uproszczenia i nowe cele

• Zakaz importu rosyjskich paliw kopalnych: do końca 2027 r., w ramach REPowerEU.

• Uproszczenia CBAM: wprowadzenie progu „de minimis” (50 ton) i wyłączenie z obowiązku raportowania ok. 90% importerów.

• Cel redukcji emisji na 2040 r.: propozycja Komisji zakłada 90% redukcji, z dopuszczeniem pochłaniania emisji przez technologie CDR, mimo licznych kontrowersji co do ich efektywności i weryfikowalności.

4. Rekomendacje z raportów ERCST

• Rozszerzenie CBAM: należy ograniczyć do prostych łańcuchów dostaw (np. materiały surowcowe), by uniknąć zakłóceń handlowych.

• BECCS i CDR: postulowana integracja technologii pochłaniania emisji z EU ETS, ale przy rygorystycznych zasadach MRV (pomiar, raportowanie, weryfikacja) i ocenie cyklu życia (LCA).

• Omnibus Regulation: krytyka niespójności między deklarowanym upraszczaniem przepisów a brakiem realnych ułatwień dla przemysłu.

5. Bezpieczeństwo energetyczne regionu – analiza CATF

Raport Clean Air Task Force wskazuje na:

• skuteczne zmniejszenie zależności Europy Środkowo-Wschodniej od rosyjskiego gazu,

• wzrost kosztów energii w Polsce, Czechach i Rumunii,

• konieczność rozwoju OZE, energetyki jądrowej (w tym SMR), infrastruktury sieciowej i współpracy regionalnej.

6. SB62 UNFCCC – brak postępów i napięcia globalne

Na szczycie klimatycznym ONZ w Bonn nie osiągnięto przełomowych porozumień. Kraje rozwijające się krytykowały CBAM jako niesprawiedliwy wobec globalnego Południa i domagały się większego wsparcia finansowego.

Tematy sporne:

• cel ograniczenia wzrostu temperatury do 1,5°C,

• rola sprawiedliwej transformacji i adaptacji,

• przegląd krajowych zobowiązań NDC.

7. Raport Banku Światowego: globalna skala wyceny emisji

• Przychody z systemów ETS i podatków od emisji w 2024 r. wyniosły 102 mld USD.

• 28% światowych emisji objęto mechanizmami wyceny – głównie dzięki ETS w Chinach i UE.

• Ponad połowa przychodów zasilała działania na rzecz klimatu i rozwoju.

8. ETS i CCS – rozwój systemów na świecie

• Wietnam: ruszył pilotażowy system ETS.

• Szwecja i Norwegia: inwestują w miejskie i przemysłowe instalacje BECCS i CCS.

• RPA: otrzymała 1,5 mld USD wsparcia na transformację energetyczną.

• Australia, Kalifornia i Norwegia: aktualizują regulacje dot. raportowania emisji i nowych celów klimatycznych.